Τοτέμ και Ταμπού.

Σωστά έπραξε ο Πρωθυπουργός και Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ και έσπευσε να συναντηθεί με τον Μίκη Θεοδωράκη, μετά από ένα μπαράζ αρνητικών σχολίων που προκάλεσε εντός της ευρύτερης αριστεράς η συμφωνία που ανακοίνωσε το Eurogroup την Παρασκευή, στις Βρυξέλλες.

Και έπραξε σωστά γιατί τα τελευταία χρόνια, και εννοώ βέβαια αυτά του περίφημου «αντιμνημονιακού αγώνα», ο ΣΥΡΙΖΑ πολιτεύθηκε κυρίως με σύμβολα της ιστορικής Αριστεράς όπως ο Μανώλης Γλέζος και ο Μίκης Θεοδωράκης και πρώτα σ’ αυτά απέτεισε φόρο τιμής την επαύριο της ανάδειξής του σε κυβέρνηση με την επίσκεψη του Πρωθυπουργού στην Καισαριανή. Δεν χρειάζεται να ασχολείται κανείς πολύ με την πολιτική για να καταλάβει γιατί απ’ όλα τα αριστερά σύμβολα ο Πρωθυπουργός επέλεξε να καθησυχάσει τον Μίκη Θεοδωράκη. Ο Μανώλης Γλέζος ανήκει στον κομματικό μηχανισμό του ΣΥΡΙΖΑ ως μέλος της κοινοβουλευτικής του ομάδας στο Ευρωκοινοβούλιο και η συνάντηση του Προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ με το κόμμα και τα όργανά του είναι κάτι που έχει μετατεθέσει για αργότερα.

«Σαν πολεμιστής ξέρεις ότι στις μάχες χρειάζεται στρατηγική» είπε ο Πρωθυπουργός στον Μίκη Θεοδωράκη όταν ο δεύτερος τον υποδέχτηκε στο σπίτι του και ποιος μπορεί να ισχυριστεί ότι ο Πρωθυπουργός αστόχησε στην πρώτη του ατάκα, αν θυμηθεί ότι στο πλαίσιο της στρατηγικής άλλων μεγάλων μαχών κατά το παρελθόν, ο πολεμιστής Μίκης Θεοδωράκης είχε συνταχθεί μέχρι και με τη Νέα Δημοκρατία;

Σωστά από κάθε άποψη έπραξε ο Πρωθυπουργός, λοιπόν. Το ερώτημα βέβαια είναι αν η διαχείριση του συμβόλου «Μίκης Θεοδωράκης» θα του αποκομίσει κάποια πραγματικά οφέλη και μάλιστα τώρα που το Γιούρογκρουπ αποδέχτηκε ασμένως τη λίστα των μεταρρυθμίσεων που απέστειλε η κυβέρνηση και για πολλούς δεν είναι τίποτε άλλο από μια συνέχιση των μνημονίων που υπέγραψε η προηγούμενη κυβέρνηση και υπάρχει και διάχυτη η αντίληψη ότι ο Πρωθυπουργός και Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ θα έχει να αντιμετωπίσει σφοδρής έντασης εσωκομματική αντιπολίτευση.

Όπως ανέφερα και παραπάνω, όλα αυτά τα χρόνια ο ΣΥΡΙΖΑ πολιτεύθηκε και πορεύτηκε με τα σύμβολα και δη με σύμβολα που, όπως έχουν κάποιοι επισημάνει εύστοχα, ανάγονταν στο απώτερο αριστερό παρελθόν με ευθείες αναφορές στο ΕΑΜικό κίνημα. Όμως, δεν είναι αυτή η στρατηγική που του έδωσε την νίκη και τελικά την κυβέρνηση. Όπως ανέλυσε πρόσφατα ο καθηγητής Ηλίας Νικολακόπουλος, σε εκδήλωση του περιοδικού «Χρόνος» την επαύριο των εκλογών, το ρεύμα νίκης του ΣΥΡΙΖΑ προερχόταν ευθέως από απογοητευμένους ψηφοφόρους της Νέας Δημοκρατίας και όπως επισημαίνει χαρακτηριστικά (το βλέπετε στο 10:12’ του βίντεο) «Η ψήφος αποδοκιμασίας δεν είναι σταθερή ψήφος». Και η ψήφος αποδοκιμασίας είναι μια ψήφος στην οποία δεν λογοδοτείς αφού τα κόμματα λογοδοτούν μόνο στους οπαδούς τους, θα συμπληρώσω εγώ.
Σ’ ένα από τα πιο γνωστά του έργα, που φέρει τον τίτλο «Τοτέμ και ταμπού», ο πατέρας της ψυχανάλυσης Ζίγκμουντ Φρόιντ αναλύει τον ρόλο που παίζουν τα τοτέμ, δηλαδή τα ιερά σύμβολα της φυλής, στο συλλογικό υποσυνείδητο αφού συμβολίζουν όλα αυτά που μια ομάδα ανθρώπων θεωρεί ιερά. Ταυτόχρονα, όμως, κάθε αμφισβήτηση του τοτέμ δηλαδή του συμβόλου όλων των ιερών, συνιστά και το ταμπού της ίδιας ομάδας ανθρώπων. Κάθε σύμβολο δεν ορίζει μόνο το ιερό αλλά ορίζει και το απαγορευμένο. Το θυμήθηκα βλέποντας τις φωτογραφίες από τη συνάντηση Τσίπρα-Θεοδωράκη.

Μπορεί, λοιπόν, το ρεύμα της αποδοκιμασίας προς την προηγούμενη κυβέρνηση να έδωσε την εξουσία στον ΣΥΡΙΖΑ αλλά ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ έχει μείνει με τα δικά του τοτέμ στα χέρια για να διαχειριστεί αυτή την εξουσία. Σε ποιο βαθμό θα καταφέρει να τα διατηρήσει άθικτα και να τα κρεμάσει πάλι ανέπαφα στους τοίχους από τους οποίους τα κατέβασε για να διεξάγει τον αντιμνημονιακό αγώνα χωρίς αυτά να μετατραπούν σε ταμπού, χωρίς δηλαδή να διαπράξει «ιεροσυλία» είναι κάτι που μας ενδιαφέρει να δούμε το αμέσως επόμενο διάστημα. Και ο λόγος που μας ενδιαφέρει κάτι τέτοιο είναι γιατί αυτή η διαχείριση θα έχει να μας πει πολλά για τη μελλοντική ιδεολογική φυσιογνωμία του ΣΥΡΙΖΑ, μιας και ως πρώτη αριστερή κυβέρνηση της χώρας επέλεξε να αιφνιδιάσει τους πάντες μπαίνοντας στο ίδιο κάδρο με το κόμμα-υβρίδιο των Ανεξάρτητων Ελλήνων αντί κάποιου άλλου κομματικού σχηματισμού της Κεντροαριστεράς.

Δημοσιεύθηκε στις 25/02/2015 στο Protagon

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s